Bepirovirsen: Szansa na funkcjonalne wyleczenie WZW B
Przewlekłe zapalenie wątroby typu B (WZW B) dotyka ponad 250 milionów ludzi na świecie i odpowiada za około 1,1 miliona zgonów rocznie, głównie z powodu raka wątroby i marskości. Dotychczasowy standard opieki opierał się na stosowaniu analogów nukleozydowych, takich jak entekawir czy tenofowir. Leki te skutecznie hamują replikację wirusa, ale rzadko prowadzą do całkowitego wyeliminowania infekcji. Pacjenci są zmuszeni do przyjmowania preparatów dożywotnio, ponieważ obecna terapia osiąga tzw. funkcjonalne wyleczenie jedynie u około 1% leczonych. Nie radzi sobie ona bowiem z eliminacją antygenu powierzchniowego HBsAg ani wirusowego DNA ukrytego w jadrach komórek wątroby.
Amerykańska Agencja Żywności i Leków (FDA) nadała priorytetowy status (Breakthrough Therapy Designation) nowemu lekowi o nazwie bepirovirsen, opracowanemu przez firmę Ionis Pharmaceuticals i rozwijanemu przez koncern GSK. Decyzję ogłoszoną 28 kwietnia 2026 roku oparto na wynikach trzeciej fazy badań klinicznych B-Well 1 i B-Well 2, w których uczestniczyło ponad 1800 pacjentów w 29 krajach. Bepirovirsen to antysensowny oligonukleotyd (ASO) o potrójnym działaniu. Cząsteczka ta rozpoznaje i niszczy wszystkie formy wirusowego RNA, w tym messenger RNA oraz pregenomowe RNA, powstające zarówno z kolistego DNA (cccDNA), jak i z sekwencji zintegrowanych z genomem gospodarza. Mechanizm działania obejmuje hamowanie replikacji wirusa, drastyczne obniżenie poziomu antygenu HBsAg we krwi oraz stymulację układu odpornościowego poprzez receptory TLR8.
Wyniki badań fazy III potwierdziły, że dodanie bepirovirsenu do standardowej terapii znacząco zwiększa odsetek funkcjonalnych wyleczeń, definiowanych jako niewykrywalny poziom HBsAg i HBV DNA przez co najmniej 24 tygodnie po zakończeniu leczenia. Już wcześniejsza faza IIb wykazała, że u pacjentów przyjmujących 300 mg leku podskórnie raz w tygodniu przez 24 tygodnie, poziom HBsAg spadł poniżej granicy wykrywalności u blisko 30% badanych. Najlepsze rezultaty osiągnięto u osób, u których wyjściowe stężenie antygenu powierzchniowego nie przekraczało 3000 jednostek na mililitr.
Wprowadzenie bepirovirsenu do praktyki klinicznej, planowane po zakończeniu recenzji FDA w październiku 2026 roku, zmienia paradygmat leczenia WZW B z terapii podtrzymującej na kurację o określonym czasie trwania, wynoszącym od 24 do 36 tygodni. Skuteczna eliminacja HBsAg radykalnie redukuje ryzyko powikłań onkologicznych, stanowiąc rozwiązanie dla pacjentów, którzy dotąd nie mieli szans na odstawienie leków. Preparat jest obecnie poddawany ocenie również przez Europejską Agencję Leków (EMA) oraz organy regulacyjne w Chinach i Japonii.
Źródło: https://www.ajmc.com/view/bepirovirsen-for-chronic-hepatitis-b-receives-breakthrough-therapy-designation-priority-review
