45,22 kilometra na Marsie – Perseverance nowym rekordzistą dystansu
Łazik Perseverance pobił rekord Opportunity, pokonując ponad 45 km na Marsie. Dzięki zaawansowanej autonomii system AutoNav pozwolił na osiągnięcie tego wyniku w zaledwie 5,5 roku.
Przez niemal dwie dekady niedoścignionym wzorem mobilności poza Ziemią pozostawał łazik Opportunity, który w latach 2004–2018 przemierzył na Marsie dystans 45,16 km. Choć misja ta zapisała się w historii jako ogromny sukces, tempo przemieszczania się pojazdu było ograniczone ówczesną technologią. Systemy nawigacyjne Opportunity wymagały częstych komend z Ziemi, a panele słoneczne czyniły maszynę zależną od kaprysów pogody i osiadającego pyłu, co ostatecznie doprowadziło do zakończenia jej misji po wielkiej burzy piaskowej. Inne historyczne osiągnięcia, takie jak przejazd radzieckiego Łunochodu 2 (39 km) czy załogowego łazika misji Apollo 17 (35,7 km), również przez lata pozostawały poza zasięgiem nowszych konstrukcji.
Sytuacja uległa zmianie 11 października 2026 roku, podczas 2006. solu (dnia marsjańskiego) misji Mars 2020. Sześciokołowy łazik Perseverance, realizując 91-metrowy przejazd przez region Lac de Charmes w kierunku obszaru Idubi, osiągnął na liczniku wynik 45,22 km. Tym samym pojazd operowany przez Jet Propulsion Laboratory (JPL) w Pasadenie stał się nowym rekordzistą pod względem dystansu pokonanego na powierzchni innego ciała niebieskiego. Perseverance potrzebował na to osiągnięcie zaledwie 5,5 roku, podczas gdy jego poprzednik pracował na swój wynik blisko 15 lat.
Kluczem do tak wysokiej efektywności jest system autonomicznej nawigacji AutoNav. W przeciwieństwie do pionierskiego łazika Sojourner z 1997 roku, który przy każdym „spojrzeniu” analizował jedynie 20 punktów terenu, Perseverance przetwarza około 600 000 punktów pomiarowych. Pozwala to maszynie identyfikować przeszkody i korygować trasę w czasie rzeczywistym, bez konieczności oczekiwania na instrukcje od inżynierów z Ziemi. Mark Maimone, zastępca lidera zespołu ds. autonomii w JPL, wskazuje, że ponad 90% całkowitego dystansu łazik pokonał właśnie w trybie autonomicznym. Dodatkowym atutem jest zasilanie z radioizotopowego generatora termoelektrycznego (RTG), który dostarcza stałą energię niezależnie od pory dnia czy przejrzystości atmosfery, umożliwiając dzienne przebiegi sięgające nawet 412 metrów.
Osiągnięcie Perseverance demonstruje postęp w dziedzinie robotyki planetarnej, który drastycznie skraca czas potrzebny na dotarcie do kluczowych celów naukowych. Steven Lee, project manager w JPL, podkreśla, że sprawność wszystkich systemów mobilności pozwala zakładać dalsze zwiększanie rekordu przez kolejne lata. Technologia AutoNav znajdzie bezpośrednie zastosowanie w nadchodzących misjach na Księżyc i Marsa, gdzie zdolność do szybkiego przemieszczania się w trudnym terenie jest kluczowa dla badania historii wody i poszukiwania śladów dawnego życia. Doświadczenia te są również cenne dla rozwoju ziemskich pojazdów autonomicznych operujących w ekstremalnych warunkach, gdzie opóźnienia w komunikacji lub brak sygnału GPS wykluczają zdalne sterowanie.
Źródła: https://science.nasa.gov/blogs/perseverance-mars-rover/2026/10/12/nasas-perseverance-sets-off-world-record-for-total-distance-driven/, https://www.jpl.nasa.gov/news/nasas-perseverance-sets-off-world-record-for-total-distance-driven/, https://science.nasa.gov/photojournal/perseverance-navcam-image-marks-record-drive/, https://science.nasa.gov/resource/comparing-off-world-rover-driving-distances/, https://ciencia.nasa.gov/sistema-solar/rover-perseverance-de-la-nasa-establece-record-de-distancia-recorrida-fuera-de-la-tierra/
Sytuacja uległa zmianie 11 października 2026 roku, podczas 2006. solu (dnia marsjańskiego) misji Mars 2020. Sześciokołowy łazik Perseverance, realizując 91-metrowy przejazd przez region Lac de Charmes w kierunku obszaru Idubi, osiągnął na liczniku wynik 45,22 km. Tym samym pojazd operowany przez Jet Propulsion Laboratory (JPL) w Pasadenie stał się nowym rekordzistą pod względem dystansu pokonanego na powierzchni innego ciała niebieskiego. Perseverance potrzebował na to osiągnięcie zaledwie 5,5 roku, podczas gdy jego poprzednik pracował na swój wynik blisko 15 lat.
Kluczem do tak wysokiej efektywności jest system autonomicznej nawigacji AutoNav. W przeciwieństwie do pionierskiego łazika Sojourner z 1997 roku, który przy każdym „spojrzeniu” analizował jedynie 20 punktów terenu, Perseverance przetwarza około 600 000 punktów pomiarowych. Pozwala to maszynie identyfikować przeszkody i korygować trasę w czasie rzeczywistym, bez konieczności oczekiwania na instrukcje od inżynierów z Ziemi. Mark Maimone, zastępca lidera zespołu ds. autonomii w JPL, wskazuje, że ponad 90% całkowitego dystansu łazik pokonał właśnie w trybie autonomicznym. Dodatkowym atutem jest zasilanie z radioizotopowego generatora termoelektrycznego (RTG), który dostarcza stałą energię niezależnie od pory dnia czy przejrzystości atmosfery, umożliwiając dzienne przebiegi sięgające nawet 412 metrów.
Osiągnięcie Perseverance demonstruje postęp w dziedzinie robotyki planetarnej, który drastycznie skraca czas potrzebny na dotarcie do kluczowych celów naukowych. Steven Lee, project manager w JPL, podkreśla, że sprawność wszystkich systemów mobilności pozwala zakładać dalsze zwiększanie rekordu przez kolejne lata. Technologia AutoNav znajdzie bezpośrednie zastosowanie w nadchodzących misjach na Księżyc i Marsa, gdzie zdolność do szybkiego przemieszczania się w trudnym terenie jest kluczowa dla badania historii wody i poszukiwania śladów dawnego życia. Doświadczenia te są również cenne dla rozwoju ziemskich pojazdów autonomicznych operujących w ekstremalnych warunkach, gdzie opóźnienia w komunikacji lub brak sygnału GPS wykluczają zdalne sterowanie.
Źródła: https://science.nasa.gov/blogs/perseverance-mars-rover/2026/10/12/nasas-perseverance-sets-off-world-record-for-total-distance-driven/, https://www.jpl.nasa.gov/news/nasas-perseverance-sets-off-world-record-for-total-distance-driven/, https://science.nasa.gov/photojournal/perseverance-navcam-image-marks-record-drive/, https://science.nasa.gov/resource/comparing-off-world-rover-driving-distances/, https://ciencia.nasa.gov/sistema-solar/rover-perseverance-de-la-nasa-establece-record-de-distancia-recorrida-fuera-de-la-tierra/
